تا ملک جهان را مدار باشد / فرمانده آن شهریار باشد
سلطان سلاطین که شیر چترش / در معرکه سلطان شکار باشد
آن خسرو خسرونشان که تختش / در مرتبه گردون عیار باشد
آن سایهٔ یزدان که تاج او را / از تابش خورشید عار باشد
آن شاه که در کان ز عشق نامش / زر در فزع انتظار باشد
وز خطبه چو تحمید او برآید / دین در طرب افتخار باشد
تختی که نه فرمان او فرازد / حاشا که پسر عم دار باشد
تاجی که نه انعام او فرستد / کی گوهر آن شاهوار باشد
با تیغ جهادش نمود کاری / ار جمجمهٔ ذوالخمار باشد
گردی که برانگیخت موکب او / بر عارض جوزا عذار باشد
نعلی که بیفکند مرکب او / در گوش فلک گوشوار باشد
در مجرفه فراش مجلسش را / مکنون جبال و بحار باشد
آری عرق ابر نوبهاری / در کام صدف خوشگوار باشد
لیکن چو به بازار چرخش آری / در دیدهٔ خورشید خوار باشد
شاها ز پی آنکه شاعران را / این واقعه گفتن شعار باشد
گفتم که حدیث عراق گویم / گر خود همه بیتی سه چار باشد
چون سلک معانی نظام دادم / زان تا سخنم آبدار باشد
الهام الهی چه گفت، گفتا / آنرا که خرد هیچ یار باشد
چون سایهٔ ما را مدیح گوید / با ذکر عراقش چه کار باشد
خسرو به سر تازیانه بخشد / چون ملک عراق ار هزار باشد
ای سایهٔ آن پادشا که ذاتش / آزاد ز عیب و عوار باشد
روزی که ز آسیب صف هیجا / صحرای فلک پر غبار باشد
وز زلزلهٔ حملهٔ سواران / اوتاد زمین بیقرار باشد
وز نوک سنان خضاب گشته / اطراف هوا لالهزار باشد
نکبای علم در سپهر پیچد / باران کمان بیبخار باشد
چون رایت منصور تو بجنبد / بس فتنه که در کارزار باشد
میدان سپهر از غریو انجم / پر ولولهٔ زینهار باشد
چون شعله کشد آتش سنانت / پروین ز حساب شرار باشد
چون سایهٔ رمحت کشیده گردد / بر منهزمان سایه بار باشد
چون لالهٔ تیغت شکفته گردد / در عالم نصرت بهار باشد
در دست تو گویی که خنجر تو / دردست علی ذوالفقار باشد
خون درجگر پردلان بجوشد / گر رستم و اسفندیار باشد
تا چشم زنی بر ممر سمتی / کاعلام ترا رهگذار باشد
از چشمهٔ شریان خصم بینی / دشتی که پر از جویبار باشد
جز رایت تو کسوتی که دارد / کش فتح و ظفر پود و تار باشد
الحق ظفر و فتح کم نیاید / آنرا که مدد کردگار باشد
تا دایهٔ تقدیر آسمان را / فرزند جهان در کنار باشد
ملکت چو جهان پایدار بادا / خود ملک چنان پایدار باشد
باقی به دوامی که امتدادش / چون عمر ابد بیکنار باشد
روشن به وزیری که مملکت را / از جد و پدر یادگار باشد
آن صاحب عادل که کار عدلش / در دولت و دین گیر و دار باشد
آن صدر که در بارگاه جاهش / تقدیر ز حجاب بار باشد
آن طاهر طاهرنسب که پاکی / از گوهر او مستعار باشد
طاهر نبود گوهری که نشوش / در پردهٔ پروردگار باشد؟
صدرا ملکا صاحبا تو آنی / کت ملک به جان خواستار باشد
تدبیر تو چون کار ملک سازد / بر دست سلیمان سوار باشد
تمکین تو چون حکم شرع راند / بر دوش مسیحا غیارباشد
باد است به دست ستم ز عدلت / چونان که به دست چنار باشد
خونست دل فتنه از شکوهت / چونان که دل کفته نار باشد
عفوت ز پی جرم کس فرستد / نفس تو چنان بردبار باشد
حزمت به سر وهم راه داند / رای تو چنان هوشیار باشد
رازی که قضا رنگ آن نبیند / نزد تو چو روز آشکار باشد
گردون نپذیرد فساد و نقصان / تا قدر ترا یار غار باشد
خورشید کسوف فنا نبیند / تا قصر ترا پردهدار باشد
ملکی که درو عزم ضبط کردی / گر بارهٔ چرخش حصار باشد
در حال برو رکنها بجنبد / گر چون که قافش وقار باشد
دهلیز سراپردهٔ رفیعت / تا روی سوی آن دیار باشد
جنبان شده بینی به سوی حضرت / چون مورچه کاندر قطار باشد
گر سایر آن وحش و طیر گردد / ور ساکن آن مور و مار باشد
زان پس همه وقتی به بارگاهت / وفدی ز صغار و کبار باشد
دانی چه سخن در عراق مشنو / کان چشمه ازین مرغزار باشد
تقدیر چنان کن که روی عزمت / در مملکت قندهار باشد
عزم تو قضاییست مبرم آری / مسمار قضا استوار باشد
بیپشتی عزم تو در ممالک / پهلوی مصالح نزار باشد
هرچ آن تو کنی از امور دولت / بیشایبهٔ اضطرار باشد
کانجا که مرادت عنان بتابد / در بینی گردون مهار باشد
وانجا که قضا با تو عهد بندد / یزدان به وفا حقگزار باشد
هرچند چنان خوبتر که خصمت / از باد اجل خاکسار باشد
میشایدم از بهر غصه خوردن / گر مدت عمرش دوبار باشد
صدرا به جهان در دفین طبعم / کانرا نه همانا یسار باشد
کز میوهٔ تلفیق لفظ و معنی / پیوسته چو باغ به بار باشد
چون کلک تفکر به دست گیرد / بر دست عطارد نگار باشد
در دولت تو همچو دولت تو / هرسال جوانتر ز پار باشد
صاحبسخن روزگارم آری / مردی که چنین کامکار باشد
کاندر کنف خاک بارگاهی / کش چرخ برین در جوار باشد
در مدح وزیری که جان آصف / از غیرت او دلفکار باشد
عمری سخن عذب پخته راند / صاحب سخن روزگار باشد
تا زیر سپهر کبود کسوت / نیکی و بدی در شمار باشد
هر نیک و بدی کز سپهر زاید / چونان که بدان اعتبار باشد
امکان نزولش مباد بر کس / الا که ترا اختیار باشد
جز بر تو مدار جهان مبادا / تا ملک جهان را مدار باشد