به روم اندرون بُـــــد شهی نامجوی / کـــــــــــه در رومیه بود ارام اوی
به شاهیش هر ســـــوی گسترده نام / بــــــــه کامش همه کشور روم رام
بُدش دختری لاله رخ کــــــــز پری / ربودی دل از کشیّ و دلبـــــــــری
یکی سرو پیوسته با مـــــــــه سرش / چه ماهی که بُد عنبرین افســـــرش
کل نیکوی را رخـــــــــــش بوستان / بدان بوستان داده دل دوستـــــــــان
دو مرجانش از جـــان بریده شکیب / دو بادامش از جاودان دلفریـــــــب
رخش ماه و بر مــــــه ززنگی سپاه / ز نخ سیب و در سیب دلگیر چــاه
ز خوبی فزون داشــــــت فّر و هنر / بدو راست بُد پشت بخت پـــــــــدر
ز دل هر چــــــــه رأی پدر خاستی / به هر کار تدبیر از و خواستــــــی
بسی خواستنـــــــــــــدش کیانزادگان / ز هر کشور آمد فرستادگـــــــــــان
پدرش از بنه هیچـــــــــکس را نداد / که بی او نبودی یکی روز شــــــاد
به کــــــس نیز دختر دل اندر نبست / که ناکام شاهیش رفتی ز دســــــت
به هر کام و شادی شهی سرکشست / شهی‌گرچه یکروزه‌باشد، خوشست
مهین پایگه پادشـــــــــــــــــایی بود / بر از پادشایی خدایی بــــــــــــــود
ندادش پدر چنـــــــــــد ازو خواستند / شهان زین سبب دشمنش خاستنــــد
بسی چاره‌ها جست و ترفند کــــــرد / سرانجام پنهان یکی بند کــــــــــرد
بفرمود تا ساخت مــــــــــــرد فسون / کمانی ز پنجه من آهن فـــــــــزون
بر اهن ز چوب و سرو کرده کـار / کماندسته و گوشه عاجین نــــــگار
ز زنجیر بـــــــــر وی زهی ساختند / ز گردش پی و توز پرداختنـــــــــد
بیاویخت از گوشــــــــــــــــه بارگاه / به پیمان چنین گفت پیش سپـــــــاه
که دامادم آن کس بود کایـــــن کمان / کشد، گرچه باشد زهرکس کـــم آن
چو زد پهلوان چند گــــه رأی جفت / نهان از پــــــدر با دل خویش گفت
به کس کار مــــــــــــن برنیاید همی / ازین پس مـــــــــرا رفت باید همی
دهد کاهلی مـــــــــــــرد را دل نژند / در دانش و روزی ارد بـــــــــه بند
ز بی شــــــرم زن تیره گردد روان / هم از بی خـــرد پیر و کاهل جوان
ترا چــــــــون نباشد غم کار خویش / غم تو ندارد کســـــــــی از تو بیش
سفر نیست آهــــــــــــو، که والاگهر / چو بیند جهان بیـــــــــش گیرد هنر
ز هر گونه بیند شگفتی بســـــــــــی / گِرد گونه گون دانش از هــر کسی
خزان و زمستان، تموز و بهـــــــار / همه ساله در گردش انــد این چهار
شب و روز و چرخ و مـه و آفتاب / دمان ابــــــــر و تند آتش و تیز آب
همیدون همه بر سر سفـــر کردن‌اند / چپ و راست در تاختن بردن انـــد
هنرسان بــــــــــه کار جهان ساختن / ز گــــــــردش پدیدست و از تاختن
مرا نیز گشتن بـــــــه گیتی رواست / مگر یابم آن کاین دلـــم را هواست
به راه ار چــــــــه تنها، نترسد دلیر / که تنها خرامد بــــــــه نخچیر شیر
چه مردن دگرجاچه درشهر خویش / سوی آن جهان ره یکی نیست بیش
پدرش آگهی یافت شـــــــــد دل دژم / مکن گفت برمن به پیری ستــــــــم
نبینی که پرگار مــــــــن تنگ گشت / جوانی شد و عمر بیشی گذشــــــت
ز بس کز شب و روز دیدم درنــگ / چوروزوچوشب‌گشت‌مویم دورنگ
خزان آمد و شــــــــــد ز طبعم بهار / ببارید برف از بر کوهســــــــــــار
همی مرگ بر جنگ من هـر زمان / کمین سازد آورده بر زه کمـــــــان
سپید ایـــــــن همه مویم او ساختست / که هـــر موی تیریست کانداختست
ندانم درین رأی گــــردون چه چیز / دگر بینمت یا نبینمت نـــــــــــــــیز
مر امید راهست دامـــــــــــــن فراخ / درختیست بر رفته بسیار شـــــــاخ
هرآنگه که شد خشک شاخـی بروی / بروید یکی نیز با رنگ و بــــــوی
کرا جـــــاه و چیز و جوانیش هست / بهین شادی این جهانیش هســـــــت
تو ایـــن دو داری و فرهنگ و رأی / بهین جفت نیز ایدر آید به جــــــای
جهان گر کنی زیروبر چپ‌وراست / ز بخشش فزونی ندانی به کاســـت
دلاور نپذیرفت ازو هـــــــرچه گفت / که بُد در دلش بویه روی جفــــــت